ارتفاع استاندارد پایه چراغ خیابانی در خیابان‌های شهری چقدر باید باشد؟

راهنمای اجرایی پیمانکاران روشنایی خیابان‌های شهری

در پروژه‌های روشنایی خیابان‌های شهری، انتخاب ارتفاع مناسب پایه چراغ خیابانی یکی از مهم‌ترین تصمیمات اجرایی پیمانکار محسوب
می‌شود. انتخاب اشتباه ارتفاع پایه می‌تواند باعث کاهش کیفیت روشنایی، افزایش خیرگی، نارضایتی کارفرما، اصلاح
اجباری پروژه و افزایش هزینه‌ها
شود. برخلاف تصور رایج، ارتفاع پایه چراغ خیابانی عددی ثابت و یکسان برای همه
خیابان‌ها نیست و باید بر اساس شرایط واقعی معبر شهری تعیین شود. در این مقاله، ارتفاع استاندارد پایه چراغ خیابانی در
خیابان‌های شهری را با رویکرد کاملاً اجرایی بررسی می‌کنیم.

منظور از خیابان شهری چیست؟

در این مقاله، خیابان شهری به معابری گفته می‌شود که:

  • دارای سواره‌رو و پیاده‌رو مشخص هستند
  • تردد خودرو در آن‌ها دائمی است
  • جزو بزرگراه یا آزادراه محسوب نمی‌شوند
  • معمولاً در محدوده خدمات شهری شهرداری قرار دارند

مانند:

  • خیابان‌های اصلی شهر
  • خیابان‌های محلی پرتردد
  • خیابان‌های تجاری و مسکونی

 

ارتفاع استاندارد پایه چراغ خیابانی در خیابان شهری

در پروژه‌های اجرایی شهری ایران، ارتفاع استاندارد پایه چراغ خیابانی برای خیابان‌های شهری معمولاً بین ۶ تا ۱۲ متر انتخاب
می‌شود.

ارتفاع‌های رایج اجرایی

  • ۶ متر
  • ۹ متر
  • ۱۲ متر

این ارتفاع‌ها از نظر:

  • تولید صنعتی
  • استحکام سازه‌ای
  • امکان اجرای فونداسیون
  • تأیید ناظر و شهرداری

کاملاً رایج و پذیرفته‌شده هستند.

جدول انتخاب ارتفاع پایه چراغ خیابانی برای خیابان شهری (اجرایی)

نوع خیابان شهری ارتفاع پیشنهادی پایه توضیح اجرایی
خیابان محلی کم‌عرض ۶ متر فاصله پایه کم، کنترل خیرگی
خیابان محلی پرتردد ۹ متر انتخاب استاندارد شهری
خیابان اصلی شهری ۱۲ متر پوشش مناسب سواره‌رو
خیابان با عرض زیاد یا رفیوژ ۹ تا ۱۲ متر بسته به عرض معبر
خیابان تجاری ۹ متر تعادل نور و زیبایی

 

چرا ارتفاع ۶، ۹ و ۱۲ متر برای خیابان شهری استاندارد است؟

از دید اجرای پروژه، این ارتفاع‌ها مزایای زیر را دارند:

  • توزیع یکنواخت نور روی سطح خیابان
  • کاهش نقاط تاریک بین پایه‌ها
  • جلوگیری از خیرگی رانندگان
  • امکان استفاده بهینه از چراغ‌های LED
  • هزینه منطقی فونداسیون و نصب

به همین دلیل، بیش از ۸۰٪ پروژه‌های روشنایی خیابانی شهری با این ارتفاع‌ها اجرا می‌شوند.

عوامل اجرایی مؤثر در انتخاب ارتفاع پایه چراغ خیابانی

1. عرض خیابان

  • هرچه عرض سواره‌رو بیشتر باشد، ارتفاع پایه افزایش می‌یابد
  • فاصله بین پایه‌ها نیز بیشتر می‌شود

2. حجم ترافیک

  • خیابان پرتردد ⇒ پایه ۹ یا ۱۲ متری
  • خیابان کم‌تردد ⇒ پایه ۶ متری

3. وجود موانع نوری

  • افزایش ارتفاع یا استفاده از بازوی مناسب ضروری است

4. نوع چراغ خیابانی (LED)

  • چراغ‌های LED با زاویه پخش مناسب می‌توانند فاصله پایه‌ها را افزایش دهند
  • ارتفاع را بهینه کنند، اما تصمیم نهایی باید اجرایی و قابل دفاع باشد

 

ارتباط ارتفاع پایه پایه چراغ با فونداسیون (نکته حیاتی)

ارتفاع پایه نوع فونداسیون اجرایی
۶ متر فونداسیون سطحی استاندارد
۹ متر فونداسیون تقویت‌شده
۱۲ متر فونداسیون عمیق + دقت در اجرا

 

نوع پایه مناسب برای خیابان شهری

پایه چراغ خیابانی لوله‌ای

  • اقتصادی
  • نصب سریع
  • مناسب خیابان‌های محلی و فرعی

پایه چراغ خیابانی چندوجهی

  • استحکام بالاتر
  • مناسب خیابان‌های اصلی
  • انتخاب مطمئن برای پایه‌های ۹ و ۱۲ متر

 

استانداردهای مورد انتظار در پروژه‌های خیابانی شهری

  • پایه مطابق استاندارد EN40 طراحی شده باشد
  • پوشش پایه گالوانیزه گرم باشد
  • پایه چراغ دارای درجه حفاظت IP65 یا IP66 باشد
  • بیس‌پلیت و انکربولت استاندارد نصب شود

این موارد معمولاً در بازدید ناظر کنترل می‌شوند.

خطاهای رایج در اجرای روشنایی خیابان شهری

  • انتخاب ارتفاع صرفاً بر اساس کاهش هزینه
  • استفاده از پایه ۶ متری در خیابان عریض
  • عدم تطابق فونداسیون با ارتفاع پایه
  • بی‌توجهی به موانع نوری
  • اجرا بدون اخذ تأیید کارفرما در نبود نقشه

 

چک‌لیست اجرایی پیمانکار قبل از نصب پایه چراغ خیابانی

  • نوع خیابان (محلی یا اصلی)
  • عرض سواره‌رو
  • وجود درخت یا مانع
  • ارتفاع انتخابی (۶، ۹ یا ۱۲ متر)
  • نوع فونداسیون
  • تأیید کارفرما یا ناظر

 

جمع‌بندی نهایی برای پیمانکاران شهری

  • ارتفاع استاندارد چراغ خیابانی در خیابان شهری: ۶ تا ۱۲ متر
  • انتخاب درست ارتفاع = اجرای بی‌دردسر + تأیید سریع پروژه
  • ارتفاع‌های ۹ و ۱۲ متر رایج‌ترین گزینه‌های اجرایی هستند
  • تصمیم نهایی باید اجرایی، قابل دفاع و مستند باشد

انتخاب صحیح ارتفاع چراغ خیابانی، کلید موفقیت در اجرای پروژه‌های روشنایی خیابان‌های شهری است.